Kort antwoord: Compressie met verlies (lossy) maakt bestanden veel kleiner door detail dat moeilijk te zien of te horen is definitief weg te gooien.
Lossy (compressie met verlies) uitgelegd
Compressie met verlies maakt bestanden veel kleiner door definitief wat detail weg te gooien. JPEG, HEIC, MP3, AAC, H.264 en HEVC werken allemaal met verlies. Ze spelen in op hoe menselijke ogen en oren werken, en verwijderen fijn detail dat de meeste mensen niet opmerken.
Het verlies stapelt zich op. Telkens als een bestand met verlies wordt bewerkt en opnieuw opgeslagen, of door een app opnieuw wordt gecomprimeerd, gaat er weer een beetje kwaliteit af. Zware compressie zie je als blokjes, wazigheid of dof geluid.
Bewaar een origineel als het kan, en comprimeer alleen de kopie die je verstuurt. Heeft de ontvanger de beste kwaliteit nodig, verstuur dan het originele bestand ongewijzigd.
Rekenvoorbeeld: waarom compressie met verlies bestaat
Een foto van 12 megapixel heeft 4.000 × 3.000 = 12.000.000 pixels. Zonder compressie opgeslagen met 3 bytes per pixel (rood, groen en blauw) is dat 12.000.000 × 3 = 36 MB voor één foto.
Een JPG van goede kwaliteit van dezelfde foto is meestal maar een paar megabyte, en de meeste mensen zien op een scherm geen verschil. Bij video is het nog extremer: zonder codecs met verlies zou een minuut 4K veel te groot zijn om op een telefoon op te slaan of via internet te streamen.
Tekenen van te veel compressie
| Bestand | Wat je merkt |
|---|---|
| Foto's | Blokkerige vlakken in de lucht, randen met een halo, uitgesmeerd fijn detail zoals haar en bladeren |
| Video | Blokjes in donkere scènes en bij snelle beweging, gezichten die wasachtig worden |
| Audio | Zwiepend of 'onderwater'-geluid bij bekkens en applaus, een doffe hoge kant |
Zo behoud je kwaliteit bij het delen
- Bewaar het originele bestand van de camera of telefoon op een veilige plek.
- Heb je een kleinere kopie nodig, maak die dan één keer vanaf het origineel met een hoge kwaliteitsinstelling.
- Verstuur niet via apps die opnieuw comprimeren, zeker niet bij werk dat wordt afgedrukt of bewerkt.
- Verstuur het origineel met een downloadlink, die het ongewijzigd aflevert, tot 20 GB.
Met verlies betekent niet lage kwaliteit. Een telefoonvideo in HEVC of een JPG van hoge kwaliteit is met verlies gecomprimeerd en ziet er toch uitstekend uit. Problemen ontstaan door zware instellingen en herhaaldelijk opnieuw comprimeren.
Veelgestelde vragen
Kan ik compressie met verlies ongedaan maken?
Nee. Weggegooid detail is niet terug te halen. Een JPG terug omzetten naar PNG slaat het al verminderde beeld alleen op in een groter bestand.
Is compressie met verlies altijd slecht?
Nee. Bij verstandige instellingen is het nauwelijks te zien, en het maakt streamen en delen praktisch mogelijk.
Waarom zien mijn video's er slechter uit nadat ik ze via een chatapp heb verstuurd?
Veel chatapps comprimeren video's opnieuw om data te besparen. Het bestand als document of met een downloadlink versturen behoudt de originele kwaliteit.
Gebruik ik JPG of PNG voor foto's?
JPG voor foto's, omdat het veel kleiner is met weinig zichtbaar verschil. PNG is beter voor screenshots, logo's en afbeeldingen met scherpe tekst.
Klaar om te versturen?
Sleep je bestanden erin, kopieer de link, klaar. Gratis tot 20 GB, zonder account.
Gratis bestanden versturen